Bước sang 2012, chỉ số nói trên tăng vọt lên đến gần 37%. Vấn đề đặt ra với "cuộc chiến này” là khách quan và phù hợp cơ chế thị trường: sẽ không bị thâu tóm nếu đủ sức cạnh tranh. Hiện giờ có gần 20 DN FDI tập hợp nguồn vốn và công nghệ chế biến vào "sân chơi” cà phê của Việt Nam. Bá Tân. Còn loại cà phê Arabica, Việt Nam đứng thứ 2 thế giới, sau Braxin. Theo chiều hướng đó mà dự báo, e rằng trong thời gian không dài tới đây, phần lớn mặt hàng hồ tiêu sẽ bị doanh nghiệp FDI thâu tóm.
Pháp luật Việt Nam cũng như quy định của Tổ chức thương nghiệp thế giới (WTO) không có điều khoản cấm DN ngoại thâu tóm thị phần của DN nội. Tuy vậy nhưng hồ hết cà phê của Việt Nam chỉ xuất khẩu dưới dạng hạt thô. Vị trí số một thế giới về sản phẩm cà phê Robusta luôn thuộc về Việt Nam. Hao hao, từ nhiều năm trước, ngôi vị số một thế giới về xuất khẩu hồ tiêu luôn thuộc về Việt Nam.
Tuy vậy hoạt động của DN FDI tại thị trường Việt Nam cũng đang phát sinh nhiều vấn đề. Việt Nam đang là cường quốc của thế giới về mặt hàng cà phê và hồ tiêu. Chỉ sau thời gian ngắn hoạt động, các DN FDI đã thực hiện được đích thâu tóm mặt hàng cà phê Việt Nam ở mức không ai ngờ.
Nhiều nước nhập cảng cà phê thô có xuất xứ từ Việt Nam, sau đó chế biến và tạo ra hiệu quả vượt trội từ giá trị gia tăng nhờ khâu chế biến. Loại hình DN FDI càng ngày càng miêu tả vai trò quan trọng với nền kinh tế Việt Nam. Dư luận từng lớp cũng như báo chí đã "dậy sóng” khi nói đến tình trạng chuyển giá của không ít DN FDI. Đâu chỉ có lĩnh vực công nghiệp, kể cả một số mặt hàng nông phẩm thuộc thế mạnh của Việt Nam cũng đang từng bước bị DN FDI thâu tóm.
Đến thời khắc này, mặc dù số lượng DN không nhiều, các DN FDI đã thu mua và xuất khẩu hơn 50% tổng sản lượng cà phê của Việt Nam. Suốt thời gian dài gần như Việt Nam không có đối thủ cạnh tranh mặt hàng hồ tiêu. Vậy là chỉ sau 1 năm nhập cuộc, thị phần mặt hàng hồ tiêu Việt Nam rơi vào tay DN FDI tăng hơn 3 lần.
Đây là vấn đề đích thực đáng báo động, nếu không có biện pháp hữu hiệu, thế mạnh hàng hóa nông sản Việt Nam không chỉ rơi vào tay DN FDI mà còn bị họ thao túng gây ra nhiều hệ lụy. Khối DN trong nước thì trái lại, từ chỗ độc chiếm hoàn toàn, hiện mặt hàng cà phê đã bị DN FDI thâu tóm gần 50%. Gần đây có nhiều chủ DN FDI bỗng nhiên "biến mất” nhằm lẩn tránh bổn phận với nhà nước cũng như với người lao động.
Năm 2011, mặc dầu chỉ có 7 đơn vị dự, DN FDI chiếm tỉ trọng gần 12% kể cả sản lượng hàng hóa cũng như giá trị kim ngạch xuất khẩu. Nhưng còn một vấn đề nữa ít được nói đến nhưng hậu quả không hề nhỏ, đó là tình trạng DN FDI tìm cách chiếm thị phần của DN Việt Nam ngay trên thị trường nội địa. Cùng chủng loại sản phẩm nhưng hàng hóa của DN FDI trội hơn về chất lượng, mẫu mã đa dạng bắt mắt, giá cả có lí vì thế không ít hàng hóa do DN trong nước sản xuất đành phải … chào thua.
Thứ tự ấy gần đây bị đảo lôn, kể từ khi DN FDI tham gia "sân chơi” thu mua và xuất khẩu hồ tiêu của Việt Nam. DN FDI thâu tóm thị phần hàng hóa công nghiệp có hàm lượng giá trị gia tăng cao, đó là chuyện biết trước, được dự báo từ lâu. Không ai có thể phủ nhận việc đó.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét